Kunstroutes
Todi is gelegen op een heuvel die uitsteekt boven de samenvloeiing van het riviertje Naia en de Tiber, midden in prachtig heuvellandschap. Het hart van Todi is de Piazza del Popolo, een schitterend rechthoekig plein met gebouwen die het symbool van het spirituele en burgerlijk leven van het stadje vormen. De Duomo, gewijd aan de Madonna della SS. Annunziata, het Palazzo dei Priori, met zijn typisch middeleeuws uiterlijk, het Palazzo del Capitano del Popolo, in Italiaans gotische stijl. Het eerste belangrijke gebouw dat men ziet wanneer men in de stad aankomt, is de kerk Santa Maria della Consolazione, waarvan de bouw is begonnen in 1508 en voltooid is in 1606, waarschijnlijk naar een ontwerp van Bramante. Wanneer men verder gaat, komt men bij Piazza della Repubblica aan waar de kerk van San Fortunato is gelegen, een gotische constructie voltooid in de tweede helft van de 15de eeuw. Deze kerk is gewijd aan de beschermheilige van de stad en bevat de crypte van Jacopone da Todi, de belangrijkste religieuze dichter van de 13de eeuw. Van een bekoorlijke schoonheid, is Todi tot de meest leefbare stad van de wereld uitgeroepen in een studie van wereldberoemde Amerikaanse architecten.
Vanaf Todi gaat men verder over de snelweg E45, in de richting van Perugia. Een bezoek aan Monte Castello di Vibio (eerste afslag), een stadje beroemd om het kleinste theater ter wereld, is de moeite waard. Geopend in 1808 is het Teatro della Concordia echt op maat voor het stadje, 99 zitplaatsen tussen de loges en de zaal, helemaal van hout vervaardigd. Het bijzondere aan het theater zijn de afmetingen van de drie ruimtes: het atrium, de zaal en het toneel zijn onderling goed in balans om de resonantie te bevorderen, het theater heeft dan ook een heel interessante akoestiek. Verder over de E45 komt men bij Perugia aan. Deze kunst- en cultuurstad heeft een rijke geschiedenis die tot terug in de oudheid voert. Het artistieke centrum van de stad is het prachtige plein Piazza IV Novembre, waaraan het Palazzo dei Priori (met binnenin de Galleria Nazionale van Umbrië, die de grootste verzameling kunstwerken van Umbrische kunstenaars bevat), de Kathedraal en de Fontana Maggiore liggen. De talloze kerken, openbare gebouwen, musea, maken deze Umbrische hoofdstad tot een van de mooiste steden van het land. De Etruskische ringmuren, de middeleeuwse stenen, de marmeren beelden van Agostino di Duccio, de fresco’s van Perugino, de gebouwen uit de 16de eeuw van het pauselijke Perugia, hier vindt men de vitaliteit van praktisch de hele ontwikkeling van de Italiaanse kunst en de ongelooflijke kundigheid in de vormgeving van de stad.
Vanaf Todi rijdt men via de Ss448 in de richting van Orvieto. Volg in het plaatsje Ponte de Ss205.
In symbiose met de heuvel van tufsteen waarop de stad gebouwd is, is Orvieto een perfect voorbeeld van integratie tussen natuur en menselijk ingrijpen. Orvieto bezoeken is als de geschiedenis doorkruisen omdat men hier sporen van iedere tijd terugvindt, over een periode van bijna drieduizend jaar. Afgezien van de Duomo, een kunstwerk van Italiaanse gotiek, verdient de Pozzo di San Patrizio, gebouwd in de 16de eeuw naar ontwerp van Antonio da Sangallo il Giovane, een bezoek. Het Palazzo del Popolo, rond 1157 gebouwd, is in romaans-gotische stijl. Het Palazzo dei Sette is een constructie uit de 13de eeuw en was de zetel van onder meer een van de belangrijkste magistraturen die de stad gekend heeft. Het gemeentehuis, Palazzo Comunale, werd gebouwd in de tijd van de instelling van de Libero Comune (vrije stad) en onderging eind 1500 een radicale restauratie onder leiding van Ippolito Scalza. Talloze andere gebouwen en monumenten maken deze stad uniek op de wereld.
Vanaf Todi rijdt men over de Ss448 in de richting van Foligno.
De eerste stop op deze route is Montefalco, een plaatsje dat als één van de mooiste borghi van Italië wordt beschouwd. Vanwege zijn prachtige panoramische ligging, uitkijkend over de dalen van de rivieren Topino en Clitunno, wordt Montefalco de "ringhiera dell'Umbria" (het balkon van Umbrië) genoemd. In het historisch centrum, waarvan de middeleeuwse inrichting nog intact is, vindt men van speciaal belang de Pinacoteca di S. Francesco, die schilderwerken bevat van de 13de tot de 17de eeuw; zeer kostbaar zijn de fresco’s van Benozzo Gozzoli in de centrale apsis; verder vindt men werken van Nicolò Alunno, Mezzastris, Melanzio, Tiberio d'Assisi en de Presepe van Perugino.
Bevagna – In Bevagna overheerst het middeleeuws aspect en de stad mag tot de mooiste borghi van Italië worden gerekend. In het historisch centrum vindt men talloze monumenten en kerken, theaters en gebouwen. Van groot belang zijn de sporen van de Romeinse periode: de resten van doorgangen in de tempel, resten van het theater en van een mozaïek in de buurt van Porta Guelfa. Op de Piazza Filippo Silvestri, een van de mooiste pleinen van Umbrië, vindt men belangrijke monumenten zoals de Chiesa di San Michele Arcangelo, het Palazzo dei Consoli, de Chiesa di San Silvestro.
Foligno – Gelegen ten zuidoosten van de Umbrische vallei, vindt men Foligno, een van de weinige Umbrische steden die op een vlakte is gebouwd. In de 15de eeuw werd de stad beroemd om haar drukkerijen: hier werd dan ook op 11 april 1472 het eerste exemplaar van de Divina Commedia gedrukt. In het Palazzo Trinci, begonnen in 1389 en voltooid in 1407, met het majestueuze schilderwerk van Gentile da Fabriano, vindt men de Pinacoteca. Ook het Palazzo Deli en Palazzo Barnabò in neoklassieke stijl, die samen met de 14de-eeuwse huizen het historisch centrum van Foligno karakteriseren, mag men niet missen.
